망울이끼강
1. 개요
망울이끼강은 물우산대이끼아강, 리본이끼아강, 망울이끼아강의 3개 아강으로 분류된다. 분자생물학적 연구를 바탕으로 한 계통 분류 체계가 있으며, 2015년 노비코프와 바라바스-크라스니의 연구가 중요한 기여를 했다. 각 아강은 하위 목(目)들을 포함한다.
이미지 준비중입니다.
| 학명 | Jungermanniopsida |
|---|---|
| 명명자 | Stotler & Stotl.-Crand., 1977 emend. 2000 |
| 하위 분류 계급 | 목 |
| 하위 분류 | Jungermanniidae Jungermanniales Porellales Ptilidiales Metzgeriidae Metzgeriales Pleuroziales Pelliidae Fossombroniales Pallaviciniales Pelliales |
-
우산이끼류 -
미주타니아 리카르디오이데스
미주타니아 리카르디오이데스는 일본에서 유래된 이름의 누에고케라고 불리는 태류 식물로, 한 겹의 세포층으로 이루어진 엽상체를 가지며 고사리과의 전엽체와 유사한 외관을 띄고, 비늘이끼목 구멍이끼과에 속한다. -
우산이끼류 -
산호우산대이끼과
산호우산대이끼과는 메츠게리알레스 목에 속하는 단순한 엽상체 선태류 과로, 종의 구분이 어렵고 유전자 연구를 통해 형태적으로 숨겨진 종이 밝혀졌으며, 초록우산대이끼속, Cryptothallus, Lobatiriccardia, 산호우산대이끼속, Verdoornia 등이 속한다.
2. 하위 분류
* 물우산대이끼아강 (Pelliidae)
물우산대이끼목 (Pelliales)
* Noterocladaceae
* Pelliaceae
거미집이끼목 (Pallaviciniales)
* Pallaviciniineae (아목)
Hymenophytaceae
Moerckiaceae
Pallaviciniaceae (Dilaenaceae, Symphyogynaceae)
Sandeothallaceae
* Phyllothalliineae (아목)
Phyllothalliaceae
비늘우산대이끼목 (Fossombroniales)
* Calyculariineae (아목)
Calyculariaceae
* Fossombroniineae (아목) (Codoniineae)
Allisoniaceae
Fossombroniaceae (Codoniaceae)
Petalophyllaceae
* Makinoiineae (아목)
Makinoaceae
* 리본이끼아강 (Metzgeriidae)
플레우로지아목 (Pleuroziales)
* Pleuroziaceae
리본이끼목 (Metzgeriales)
* Aneuraceae (Riccardiaceae, Verdoorniaceae)
* Metzgeriaceae (Vandiemeniaceae)
* 망울이끼아강 (Jungermanniidae)
세줄이끼목 (Porellales)
* Jubulineae (아목)
Frullaniaceae
Jubulaceae
Lejeuneaceae (Metzgeriopsaceae)
* Porellineae (아목)
Goebeliellaceae
Lepidolaenaceae (Jubulopsaceae)
Porellaceae (Macvicariaceae)
* Radulineae (아목)
Radulaceae
손꼴가시이끼목 (Ptilidiales)
* Herzogianthaceae
* Neotrichocoleaceae
* Ptilidiaceae
망울이끼목 (Jungermanniales)
* Cephaloziineae (아목)
Adelanthaceae (Jamesoniellaceae)
Anastrophyllaceae
Cephaloziaceae
Cephaloziellaceae (Phycolepidoziaceae)
Lophoziaceae
Scapaniaceae (Diplophyllaceae, Chaetophyllopsaceae)
* Jungermanniineae (아목)
Acrobolbaceae
Antheliaceae
Arnelliaceae
Balantiopsidaceae (Isotachidaceae)
Blepharidophyllaceae
Calypogeiaceae (Mizutaniaceae)
Endogemmataceae
Geocalycaceae
Gymnomitriaceae
Gyrothyraceae
Harpanthaceae
Hygrobiellaceae
Jackiellaceae
Jungermanniaceae (Mesoptychiaceae, Delavayellaceae)
Notoscyphaceae
Saccogynaceae
Solenostomataceae
Southbyaceae
Stephaniellaceae
Trichotemnomataceae
* Lophocoleineae (아목)
Blepharostomataceae
Brevianthaceae
Chonecoleaceae
Grolleaceae
Herbertaceae
Lepicoleaceae (Vetaformataceae)
Lepidoziaceae (Neogrollaceae)
Lophocoleaceae
Mastigophoraceae
Plagiochilaceae
Pseudolepicoleaceae (Herzogiariaceae, Chaetocoleaceae)
Trichocoleaceae
* Myliineae (아목)
Myliaceae
*** Perssoniellineae (아목)
Schistochilaceae (Perssoniellaceae)
3. 계통 분류
망울이끼강의 계통 분류는 연구자에 따라 다소 차이가 있으나, 분자생물학적 연구 결과를 바탕으로 점차 명확해지고 있다. 2006년 포레스트(Forrest) 등의 연구와 2015년 노비코프(Novíkov) 및 바라바스-크라스니(Barabaš-Krasni)의 연구는 망울이끼강의 분류 체계를 이해하는 데 중요한 기여를 했다.
포레스트 등의 2006년 연구에 따르면, 우산이끼문(Marchantiophyta) 내에서 망울이끼강은 하플로미트리움강(Haplomitriopsida)과 자매군 관계를 이루는 분기군 다음에 위치하며, 우산이끼강(Marchantiopsida)과 자매군 관계를 형성한다. 이 연구에서 제시된 우산이끼류의 계통 분류는 다음과 같다.
* 우산이끼문 (Marchantiophyta)
* 하플로미트리움강 (Haplomitriopsida)
* 하플로미트리움목 (Haplomitriales)
* 트레우비아목 (Treubiales)
* (이름 없는 분기군)
* 망울이끼강 (Jungermanniopsida)
* 우산이끼강 (Marchantiopsida)
* 엷은잎우산대이끼목 (Blasiales)
* (이름 없는 분기군)
* 스파이로카르포스목 (Sphaerocarpales)
* 우산이끼목 (Marchantiales)
노비코프와 바라바스-크라스니의 2015년 연구는 망울이끼강의 하위 분류에 대한 더 상세한 정보를 제공한다. 이 연구에 따른 망울이끼강의 계통 분류는 다음과 같다.
* 망울이끼강 (Jungermanniopsida)
* 물우산대이끼아강 (Pelliidae)
* 물우산대이끼목 (Pelliales)
* (이름 없는 분기군)
* 거미집이끼목 (Pallaviciniales)
* 비늘우산대이끼목 (Fossombroniales)
* 리본이끼아강 (Metzgeriidae)
* 플레우로지아목 (Pleuroziales)
* 리본이끼목 (Metzgeriales)
* 망울이끼아강 (Jungermanniidae)
* 세줄이끼목 (Porellales)
* (이름 없는 분기군)
* 손꼴가시이끼목 (Ptilidiales)
* 망울이끼목 (Jungermanniales)
4. 과(科) 목록
=== 물우산대이끼목 (Pelliales) ===
* Noterocladaceae
* Pelliaceae
=== 거미집이끼목 (Pallaviciniales) ===
* Hymenophytaceae
* Moerckiaceae
* Pallaviciniaceae
* Sandeothallaceae
* Phyllothalliaceae
=== 비늘우산대이끼목 (Fossombroniales) ===
* Calyculariaceae
* Allisoniaceae
* Fossombroniaceae
* Petalophyllaceae
* Makinoaceae
=== 플레우로지아목 (Pleuroziales) ===
* Pleuroziaceae
=== 리본이끼목 (Metzgeriales) ===
* Aneuraceae
* Metzgeriaceae
=== 세줄이끼목 (Porellales) ===
* Frullaniaceae
* Jubulaceae
* Lejeuneaceae
* Goebeliellaceae
* Lepidolaenaceae
* Porellaceae
* Radulaceae
=== 손꼴가시이끼목 (Ptilidiales) ===
* Herzogianthaceae
* Neotrichocoleaceae
* Ptilidiaceae
=== 망울이끼목 (Jungermanniales) ===
* Adelanthaceae
* Anastrophyllaceae
* Cephaloziaceae
* Cephaloziellaceae
* Lophoziaceae
* Scapaniaceae
* Acrobolbaceae
* Antheliaceae
* Arnelliaceae
* Balantiopsidaceae
* Blepharidophyllaceae
* Calypogeiaceae
* Endogemmataceae
* Geocalycaceae
* Gymnomitriaceae
* Gyrothyraceae
* Harpanthaceae
* Hygrobiellaceae
* Jackiellaceae
* Jungermanniaceae
* Notoscyphaceae
* Saccogynaceae
* Solenostomataceae
* Southbyaceae
* Stephaniellaceae
* Trichotemnomataceae
* Blepharostomataceae
* Brevianthaceae
* Chonecoleaceae
* Grolleaceae
* Herbertaceae
* Lepicoleaceae
* Lepidoziaceae
* Lophocoleaceae
* Mastigophoraceae
* Plagiochilaceae
* Pseudolepicoleaceae
* Trichocoleaceae
* Myliaceae
* Schistochilaceae